Η ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΤΩΝ ΠΡΕΣΠΩΝ
Η Συμφωνία των Πρεσπών είναι διεθνής συμφωνία που υπεγράφη στις 17 Ιουνίου 2018 μεταξύ της Ελλάδα και της τότε Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας (FYROM), με στόχο να λυθεί η πολυετής διαμάχη για το όνομα. Η υπογραφή έγινε στις Πρέσπες, στα σύνορα των δύο χωρών.
Τι προβλέπει βασικά η Συμφωνία
Νέο όνομα κράτους
Η χώρα μετονομάστηκε σε Βόρεια Μακεδονία.
Συνταγματικές αλλαγές
Η Βόρεια Μακεδονία τροποποίησε το Σύνταγμά της ώστε να χρησιμοποιείται το νέο όνομα erga omnes (δηλαδή παντού: εσωτερικά και διεθνώς).
Ιθαγένεια
Καθορίστηκε ως:
“Μακεδονική / πολίτης της Δημοκρατίας της Βόρειας Μακεδονίας”.
Γλώσσα
Αναγνωρίζεται η μακεδονική γλώσσα, ως νότια σλαβική γλώσσα (ήδη καταγεγραμμένη στον ΟΗΕ από το 1977).
Διαχωρισμός ιστορικής κληρονομιάς
Αναφέρεται ότι η αρχαία ελληνική ιστορία της Μακεδονίας (π.χ. Αλέξανδρος ο Μέγας) ανήκει στην ελληνική ιστορική κληρονομιά.
Αλλαγές συμβόλων και ονομάτων
Αφαιρέθηκαν σύμβολα όπως ο Ήλιος της Βεργίνας από δημόσιους χώρους.
Εξετάστηκαν ονομασίες δρόμων, αγαλμάτων κ.λπ.
Διεθνείς οργανισμοί
Η Ελλάδα δεσμεύτηκε να μην εμποδίσει την ένταξη της χώρας σε οργανισμούς όπως το ΝΑΤΟ και η Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η Βόρεια Μακεδονία έγινε μέλος του ΝΑΤΟ το 2020.
Ποιοι την υπέγραψαν
Από την Ελλάδα: Αλέξης Τσίπρας (πρωθυπουργός) και Νίκος Κοτζιάς (ΥΠΕΞ).
Από τη Βόρεια Μακεδονία: Ζόραν Ζάεφ (πρωθυπουργός) και Νίκολα Ντιμιτρόφ (ΥΠΕΞ).
Έγκριση
Εγκρίθηκε από την Βουλή των Ελλήνων στις 25 Ιανουαρίου 2019.
Γιατί ήταν σημαντική
Έλυσε μια διπλωματική διαμάχη περίπου 27 ετών.
Άνοιξε τον δρόμο για συνεργασία Ελλάδας–Βόρειας Μακεδονίας.
Προκάλεσε έντονες πολιτικές και κοινωνικές αντιδράσεις στην Ελλάδα.
τα 10 πιο αμφιλεγόμενα σημεία
Τα πιο συζητημένα ή αμφιλεγόμενα σημεία της Συμφωνίας των Πρεσπών σχετίζονται κυρίως με την ταυτότητα, τη γλώσσα και τη χρήση του όρου «Μακεδονία». Παρακάτω είναι τα 10 σημεία που προκάλεσαν τη μεγαλύτερη πολιτική και κοινωνική αντιπαράθεση.
1. Ιθαγένεια («Macedonian / citizen of North Macedonia»)
Η συμφωνία
ορίζει την ιθαγένεια ως “Μακεδονική
/ πολίτης της Βόρειας Μακεδονίας”.
Πολλοί
στην Ελλάδα υποστήριξαν ότι έτσι
αναγνωρίζεται
μακεδονική εθνότητα,
κάτι που θεωρήθηκε προβληματικό.
2. Αναγνώριση της «μακεδονικής γλώσσας»
Η
συμφωνία αναφέρει ότι η επίσημη γλώσσα
είναι η Μακεδονική
γλώσσα
(νότια σλαβική).
Οι επικριτές θεωρούν
ότι ο όρος «μακεδονική» μπορεί να
δημιουργεί σύγχυση με την ελληνική
ιστορική κληρονομιά της Μακεδονίας.
3. Χρήση του όρου «Μακεδόνας»
Αν και η συμφωνία προσπαθεί να διαχωρίσει:
την ελληνική αρχαία Μακεδονία
από τη σλαβική ταυτότητα του σύγχρονου κράτους
υπάρχει ανησυχία ότι ο όρος «Μακεδόνας» θα χρησιμοποιείται διεθνώς χωρίς διάκριση.
4. Το erga omnes
Η
συμφωνία προβλέπει ότι το όνομα Βόρεια
Μακεδονία
θα χρησιμοποιείται παντού
(erga omnes).
Ωστόσο,
κάποιοι υποστηρίζουν ότι στην
πράξη διεθνώς συνεχίζει να χρησιμοποιείται
συχνά το “Macedonia”.
5. Θέματα εμπορικών σημάτων και προϊόντων
Υπάρχει ασάφεια για εμπορικές ονομασίες όπως:
«μακεδονικά προϊόντα»
«Macedonian wine»
Αυτό επηρεάζει επιχειρήσεις από την ελληνική Μακεδονία.
6. Σχολικά βιβλία και ιστορία
Η
συμφωνία προβλέπει κοινή επιτροπή για
την αναθεώρηση σχολικών βιβλίων.
Κάποιοι
θεωρούν ότι η διαδικασία είναι αργή
ή ασαφής ως προς το αποτέλεσμα.
7. Σύμβολα και μνημεία
Η συμφωνία ζητά απομάκρυνση συμβόλων που συνδέονται με την αρχαία ελληνική Μακεδονία, όπως ο Ήλιος της Βεργίνας. Η συζήτηση αφορά το αν εφαρμόστηκε πλήρως ή όχι.
8. Χρήση του όρου «Μακεδονία» σε οργανισμούς και ομάδες
Παρά το νέο όνομα κράτους, οργανισμοί ή ομάδες μπορεί να χρησιμοποιούν τον όρο «Macedonian», κάτι που θεωρείται από ορισμένους παραβίαση του πνεύματος της συμφωνίας.
9. Η ένταξη στο ΝΑΤΟ
Μετά
τη συμφωνία, η χώρα εντάχθηκε στο ΝΑΤΟ
το 2020.
Οι επικριτές θεωρούν ότι η
Ελλάδα παραχώρησε
γρήγορα τη συναίνεσή της χωρίς πλήρη
εφαρμογή όλων των όρων.
10. Δυσκολία αναθεώρησης της συμφωνίας
Ως διεθνής συνθήκη, η συμφωνία είναι πολύ δύσκολο να ακυρωθεί ή να τροποποιηθεί μονομερώς, κάτι που αποτέλεσε βασικό σημείο πολιτικής αντιπαράθεσης στην Ελλάδα.
Συμπεράσματικά
Η προπαγάνδα της τότε αντιπολίτευσης της Ν.Δ. έσυρε ένα σωρό εναντίον της τότε κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ. Μέχρι ότι αντάλλαξε το όνομα της Μακεδονίας με τις συντάξεις.
Γνωρίζοντας τα στελέχη της δεξιάς και όχι μόνο αυτά ότι η περιοχή της Μακεδονίας μετά τον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο με την κατάρευση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας είχε παραχωρηθεί ένα μέρος της στην Ελλάδα ( ~50% ), στη Γιουγκοσλαβία ( ~ 30% ) και στη Βουλγαρία ( ~ 15% ). Με τη συμφωνία των Πρεσπών ξεκαθαρίστηκε ότι η αρχαία Ιστορία και ο αρχαίος πολιτισμός ανήκει στο κομμάτι της Ελληνικής Μακεδονίας.
Σε μια συμφωνία δύο χωρών, όπως είναι η Συμφωνία των Πρεσπών, δεν μπορεί η μιά Χώρα να πάρει ότι επιθυμεί και τίποτα η δεύτερη. Αλλά πρέπει να υπάρχει αμοιβαία κατανόηση.
Η γλώσσα που ονομάστηκε Μακεδονική καταγωγής σλαβική στη συμφωνία των Πρεσπών ( το ήθελαν πολύ οι της Βόρειας Μακεδονίας ) για να δείξουν διαφορετικό γλωσσικό απο αυτό των Βουλγάρων, άλλως υπήρχε φόβος αφομοίωσης της Βόρεια Μακεδονίας από την Βουλγαρία.
Από το 1991 η προσπάθεια να αναγνωρίσει μια αποδεκτή ονομασία για το κρατίδιο της Βόρειας Μακεδονίας από πλευράς Ελλάδας σκόνταφτε στα όχι των κυβερνήσεων της Βόρειας Μακεδονίας .
Μαρτυρία της κας Ντόρα Μπακογιάννη που ομολόγησε ότι θέλανε μια τέτοια ονομασία αλλά σκόνταφτε στις ηγεσίες της μετέπειτα Βόρειας Μακεδονίας.. Η Ντόρα Μπακογιάννη, χρόνια υπουργός εξωτερικών της Ν.Δ., ομολόγησε μπροστά στο κοινό και παρουσία του κιρίου Ν. Κοτζιά ( υπουργός εξωτερικών επί ΣΥΡΙΖΑ ) ¨ότι αυτός με την κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ τα καταφέρανε καλά ενώ οι κυβερνήσεις της Ν.Δ. παρά τις προσπάθειες τους δεν είχαν καταφέρει να δώσουν μια ονομασία αποδεκτή στις δύο χώρες.
Ν Μπακογιάννη: «Οι Πρέσπες ήταν επιτυχία του Ν Κοτζιά»
Δεν υπάρχουν σχόλια :
Δημοσίευση σχολίου